หยุดชาร์จพลังในช่วงวันหยุดปีใหม่กันมาแล้ว หวังว่าเพื่อนๆ จะอยู่กับปี 2569 อย่างเข้มแข็ง แต่นั่นแหละ ตลอดการเดินทางใช่ว่าจะมีแต่ความสุข ทุกข์ก็มาปะปนกันด้วย ชาร์จมาก็อาจไม่พอ สำคัญคือทำอย่างไรให้เห็นความสุขได้ในทุกๆ วัน สิ่งละอันพันละน้อย ก็ทำให้เรามีความสุขได้ มีความสุขด้วยตัวของเราเอง
แต่ละคนอาจให้ความหมายของความสุขแตกต่างกันไป โดยทั่วไปแล้ว ความสุขอาจหมายถึงความรู้สึกสบายใจ ผ่อนคลาย ความพึงพอใจ ความสำเร็จ ความรัก ความผูกพัน ความหมายของชีวิต เป็นต้น หลายคนไม่อาจหาความสุขได้ รู้สึกเศร้า เหงา ผิดหวัง หรือทุกข์ทรมาน ซึ่งอาจมาจากทั้งปัจจัยภายนอก เช่น ปัญหาชีวิต โรคภัยไข้เจ็บ หรือปัจจัยภายในของเราเอง เช่น ความคิด ความรู้สึก ทัศนคติ
แต่ในชีวิตมนุษย์จำเป็นเหลือเกินที่ต้องหาความสุขให้เจอ เพราะความสุขสัมพันธ์กับชีวิตในแง่มุมต่างๆ
1. ความสุขมีส่วนสำคัญต่อสุขภาพจิต
ผู้ที่มีความสุขจะมีสุขภาพจิตที่ดี มีความมั่นคงทางอารมณ์ ปรับตัวได้ดีต่อการเปลี่ยนแปลง มีความยืดหยุ่นในการรับมือกับความเครียด ห่างไกลจากโรคซึมเศร้า โรควิตกกังวล และโรคเครียด ดังนั้น ต้องดูแลสุขภาพจิตของเราให้แข็งแรงอยู่เสมอ เช่น ฝึกสมาธิ ฝึกสติ หลีกเลี่ยงการเสพสื่อที่ก่อให้เกิดความเครียด เป็นต้น และให้พยายามมองโลกในแง่ดี คิดบวก ยอมรับความจริงที่เกิดขึ้น รู้จักปล่อยวาง รู้จักให้อภัย รู้จักช่วยเหลือผู้อื่น การช่วยเหลือผู้อื่นทำให้รู้สึกมีคุณค่า และมีความสุข
2. ความสุขสัมพันธ์กับคนรอบข้าง
คนที่มีความสัมพันธ์ที่ดีกับคนรอบข้างจะมีแนวโน้มที่จะมีความสุขมากกว่าคนที่มีความสัมพันธ์ที่ไม่ดี ดังนั้นควรสร้างความสัมพันธ์ที่ดีกับคนรอบข้าง เช่น ใช้เวลากับคนที่เรารัก ซึ่งความรักเป็นพื้นฐานสำคัญของความสุข การมีความสัมพันธ์ที่ดีกับคนที่เรารักทำให้รู้สึกอบอุ่น ปลอดภัย และมีความสุข
3. คนที่มีเป้าหมายในชีวิตมักจะมีความสุขมากกว่าคนที่ไม่มีเป้าหมาย
ควรตั้งเป้าหมายในชีวิตและพยายามทำให้บรรลุเป้าหมายนั้น เช่น ตั้งเป้าหมายในการทำงาน การเรียน หรือการช่วยเหลือผู้อื่น เพื่อให้ชีวิตมีความหมาย เป็นต้น
4. สภาพแวดล้อมรอบตัวมีส่วนสำคัญต่อความสุข
สภาพแวดล้อมที่ดีและน่าอยู่จะช่วยให้มีความสุขมากขึ้น ดังนั้นควรสร้างสภาพแวดล้อมที่ดีรอบตัว เช่น ตกแต่งบ้านให้น่าอยู่ ปลูกต้นไม้รอบบ้าน เป็นต้น
5. ความสุขที่แท้จริงอยู่ที่ตัวเราเอง
ความสุขที่แท้จริงเกิดจากความสงบภายใน ความสงบภายในเกิดจากการที่เรารู้จักตัวเอง เข้าใจตัวเอง และยอมรับตัวเอง ดังนั้นควรฝึกฝนตนเองให้รู้จักตัวเอง เข้าใจตัวเอง และยอมรับตัวเอง เช่น ฝึกการเจริญสติ ฝึกการยอมรับ เป็นต้น นอกจากนี้ควรทำในสิ่งที่เรารัก เพราะการทำในสิ่งที่เรารักจะทำให้รู้สึกสนุก เพลิดเพลิน และมีความสุข
จริงๆ แล้วความสุขไม่ได้อยู่ที่สิ่งภายนอก แต่อยู่ที่ตัวเราเอง เพียงแค่รู้จักมองหาและใส่ใจความสุขเล็กๆ น้อยๆ รอบตัว เราก็จะมีความสุขมากขึ้น
ตัวอย่างความสุขเล็กๆ น้อยๆ ในชีวิตประจำวัน
- การได้ตื่นนอนมาเห็นแสงแดดยามเช้า
- การได้กินอาหารอร่อย
- การได้ใช้เวลากับครอบครัวและเพื่อนฝูง
- การได้ทำงานหรือกิจกรรมที่ชื่นชอบ
- การได้ช่วยเหลือผู้อื่น ทำให้รู้สึกมีคุณค่า และมีความสุข
- การได้เรียนรู้สิ่งใหม่ๆ
- การใช้เวลากับธรรมชาติ เช่น การเดินป่า นั่งสมาธิ ฟังเสียงนกร้อง ทำให้เรารู้สึกผ่อนคลาย สบายใจ และมีความสุข
- การสร้างสรรค์ผลงาน เช่น การวาดรูป เขียนหนังสือ แต่งเพลง ทำให้รู้สึกภูมิใจ ประสบความสำเร็จ และมีความสุข
ในการแสวงหาความสุข ควรทำอย่างสม่ำเสมอ และเริ่มจากสิ่งเล็กๆ น้อยๆ ใกล้ตัวรอบตัว ไม่จำเป็นต้องรอให้ทุกอย่างสมบูรณ์แบบก่อนจึงจะเริ่มแสวงหาความสุข แล้วเราจะมีความสุขมากขึ้นได้
ข้อมูลโดย : ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.อภิชญา ไชยวุฒิกรณ์วานิช อาจารย์ประจำแขนงวิชาจิตวิทยาสังคม คณะจิตวิทยา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย