ความเหลื่อมล้ำด้านที่อยู่อาศัย เมืองขยายตัวอย่างรวดเร็ว และความเสี่ยงจากสภาพภูมิอากาศที่รุนแรงขึ้น สภาพแวดล้อมการอยู่อาศัยกำลังกลายเป็นหนึ่งในตัวกำหนดสุขภาวะของประชาชนอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ ทั้งปัญหาความแออัด ความร้อนสะสม น้ำท่วม และการเข้าถึงบริการสาธารณะที่ไม่เท่าเทียม เทคโนโลยีภูมิสารสนเทศและปัญญาประดิษฐ์ หรือ GEO AI จึงถูกนำมาใช้วิเคราะห์ข้อมูลเชิงพื้นที่อย่างเป็นระบบ เพื่อออกแบบการพัฒนาที่อยู่อาศัยให้ตอบโจทย์คุณภาพชีวิต สิ่งแวดล้อม และความยั่งยืนในระยะยาว
เวที “GEO AI สู่การเป็น Smart Living” ถูกจัดขึ้นเพื่อเปิดพื้นที่แลกเปลี่ยนองค์ความรู้ด้านการพัฒนาที่อยู่อาศัยด้วยเทคโนโลยีดิจิทัล ผ่านความร่วมมือระหว่างการเคหะแห่งชาติ ฝ่ายวิชาการและพัฒนานวัตกรรมเพื่อที่อยู่อาศัย และสำนักบริการวิชาการ มหาวิทยาลัยบูรพา ภายใต้โครงการพัฒนาระบบสารสนเทศที่อยู่อาศัยและบริการเผยแพร่ ปีงบประมาณ 2568 โดยมุ่งสร้างฐานข้อมูลที่อยู่อาศัยที่เชื่อมโยงกันอย่างเป็นระบบ พร้อมวางรากฐาน “นิเวศนวัตกรรม” ที่ช่วยให้การเข้าถึงที่อยู่อาศัยสอดรับกับบริบทของสิ่งแวดล้อมและการเปลี่ยนแปลงของสภาพภูมิอากาศ ในงานได้รับเกียรติจาก ผศ.ดร.อำนาจ จำรัสจรุงผล คณะกรรมการการเคหะแห่งชาติ เป็นประธาน พร้อมด้วย นายทวีพงษ์ วิชัยดิษฐ ผู้ว่าการการเคหะแห่งชาติ และ ดร.กฤษนัยน์ เจริญจิตร หัวหน้าโครงการฯ โดยมีผู้เข้าร่วมจากหน่วยงานภาครัฐ ภาคเอกชน สถาบันการศึกษา และผู้สนใจ รวมกว่า 100 คน
เวทีดังกล่าวมีการถ่ายทอดองค์ความรู้จากผู้เชี่ยวชาญหลากหลายสาขา โดย ดร.กฤษนัยน์ เจริญจิตร จากสำนักบริการวิชาการ มหาวิทยาลัยบูรพา นำเสนอการประยุกต์ใช้ระบบภูมิสารสนเทศ (GIS) และปัญญาประดิษฐ์ด้านภูมิสารสนเทศ (Geo-AI) เพื่อวิเคราะห์ข้อมูลเชิงพื้นที่และยกระดับคุณภาพชีวิตในโครงการที่อยู่อาศัยภาครัฐ ด้าน ดร.นรุตม์ สุนทรานนท์ผู้เชี่ยวชาญด้าน AI ถ่ายทอดแนวคิดการออกแบบเมืองอัจฉริยะที่บูรณาการเทคโนโลยีเข้ากับการบริหารจัดการทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพ เพื่อรองรับการอยู่อาศัยอย่างยั่งยืน และรองศาสตราจารย์ ดร.สุระ พัฒนเกียรติ จากคณะสิ่งแวดล้อมและทรัพยากรศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล นำเสนอแนวทางการพัฒนาที่อยู่อาศัยที่สอดรับกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ผ่านการเพิ่มประสิทธิภาพการใช้พลังงานและการออกแบบที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม สะท้อนบทบาทของนวัตกรรมในการยกระดับการอยู่อาศัยสู่ความยั่งยืนในทุกมิติ
พัฒนา “ฐานข้อมูลที่อยู่อาศัยแห่งชาติ” ด้วยเทคโนโลยี Geo-AI
โครงการดังกล่าวมุ่งปรับปรุงและบูรณาการฐานข้อมูลสำคัญ 3 ส่วน ได้แก่ 1. ฐานข้อมูลชุมชนผู้มีรายได้น้อย 2. ฐานข้อมูลโครงการที่อยู่อาศัยภาครัฐ (การเคหะแห่งชาติ) 3. ฐานข้อมูลโครงการที่อยู่อาศัยภาคเอกชน โดยประยุกต์ใช้เทคโนโลยีขั้นสูง อาทิ ระบบภูมิสารสนเทศ (GIS), ปัญญาประดิษฐ์ด้านภูมิสารสนเทศ (Geo-AI), การเรียนรู้ของเครื่อง (Machine Learning), ภาพถ่ายดาวเทียมความละเอียดสูงและ Smart Mobile Application สำหรับเก็บข้อมูลที่แม่นยำ
ครอบคลุมพื้นที่ 6 จังหวัดต้นแบบ
การดำเนินงานภาคสนามครอบคลุมพื้นที่จังหวัดเชียงใหม่ เชียงราย หนองคาย นครพนม มุกดาหาร และตาก โดยมีการสำรวจและวิเคราะห์ข้อมูลทั้งด้านกายภาพ เศรษฐกิจ สังคม และความต้องการที่อยู่อาศัยของประชาชนในแต่ละพื้นที่ พร้อมทั้งใช้ Machine Learning ในการค้นหาชุมชนผู้มีรายได้น้อยที่เกิดขึ้นใหม่
ผลการวิเคราะห์เชิงบูรณาการ (Integrated Insight Analysis) ช่วยให้สามารถมองเห็นภาพรวมสถานการณ์ที่อยู่อาศัยในระดับจังหวัดอย่างรอบด้าน ทั้งด้านทำเล ศักยภาพการเข้าถึงบริการสาธารณะ ราคา และความมั่นคงด้านสิทธิในการอยู่อาศัย ซึ่งจะเป็นฐานข้อมูลในการกำหนดนโยบายและมาตรการช่วยเหลือกลุ่มเป้าหมายอย่างตรงจุด
ก้าวสู่ Smart Living และ Climate-Smart Housing
มีการนำเสนอแนวคิดการพัฒนาที่อยู่อาศัยในบริบทโลกยุคใหม่ ทั้งด้าน Smart Housing การใช้เทคโนโลยี IoT และ AI เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการใช้พลังงานและความปลอดภัย ตลอดจนแนวคิด Climate-Smart Housing ที่รองรับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ เช่น การออกแบบอาคารต้านทานน้ำท่วม การใช้พลังงานสะอาด และการออกแบบที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม
การเคหะแห่งชาติยืนยันเจตนารมณ์ในการขับเคลื่อนวิสัยทัศน์ “คนไทยทุกคนมีที่อยู่อาศัยถ้วนทั่ว และมีคุณภาพชีวิตที่ดี” ผ่านการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลและข้อมูลเชิงลึกเป็นเครื่องมือสำคัญในการพัฒนาที่อยู่อาศัยอย่างยั่งยืน
ภาคเอกชนร่วมแสดงเทคโนโลยี EdTech และ Drone Solution
ภายในงานยังได้รับความร่วมมือจากภาคเอกชนด้านเทคโนโลยีการศึกษาและนวัตกรรมดิจิทัล ได้แก่ โรงเรียนสร้างเสริมทักษะเทคโนโลยีเอไอแอนด์โรโบเทค (AIR School) ภายใต้ บริษัท สตีม ออฟ ธิงส์ จำกัด (SoT) นำเสนอแพลตฟอร์ม EdTech เพื่อการเรียนรู้ด้านเทคโนโลยีภูมิสารสนเทศ ปัญญาประดิษฐ์ และระบบโดรนพร้อมแนวคิดการพัฒนาทักษะดิจิทัล (Digital Skills) และ STEAM Education เพื่อรองรับการพัฒนาเมืองอัจฉริยะและอุตสาหกรรมเทคโนโลยีแห่งอนาคต
บริษัท เดฟโดรนแมพเปอร์ จำกัด (DDM) จัดแสดง Drone Solution และเทคโนโลยีอากาศยานไร้คนขับ สำหรับการสำรวจพื้นที่ การจัดทำข้อมูลเชิงพื้นที่ และการสนับสนุนงานวางแผนพัฒนาโครงการที่อยู่อาศัยและโครงสร้างพื้นฐานเน้นการประยุกต์ใช้ร่วมกับระบบ Geo-AI และการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงลึก
การมีส่วนร่วมครั้งนี้สะท้อนถึงการขับเคลื่อนระบบนิเวศนวัตกรรม (Innovation Ecosystem) เพื่อการพัฒนาที่อยู่อาศัยอย่างยั่งยืนสำหรับประเทศไทยในอนาคต
