กินแซ่บระวัง! โรคอุจจาระร่วงระบาดหนักช่วงหน้าร้อน

ทุกหน้าร้อนจะพบผู้ป่วยเป็นโรคอุจจาระร่วงจำนวนมาก ข้อมูลล่าสุดปี 2569 พบผู้ป่วยสะสมแล้วกว่า 2.7 แสนราย และมีแนวโน้มสูงขึ้นในช่วงฤดูร้อน ซึ่งเป็นช่วงที่เชื้อโรคเจริญเติบโตได้ดี โดยเฉพาะในอาหารและน้ำที่ไม่สะอาด กลุ่มเสี่ยงสูงคือเด็กเล็กและผู้สูงอายุ ซึ่งอาจเกิดภาวะขาดน้ำรุนแรงและเสียชีวิตได้

ทั้งนี้มีเมนูอาหารเสี่ยงในช่วงนี้ ได้แก่ ลาบดิบ ก้อยดิบ ส้มตำปู ปลาร้าที่ไม่สะอาด อาหารทะเลดิบหรือกึ่งสุก เช่น กุ้งแช่น้ำปลา หอยนางรม อาหารค้างคืน อาหารที่วางทิ้งไว้นาน รวมถึงน้ำแข็งหรือน้ำดื่มที่ไม่สะอาด ซึ่งล้วนเป็นแหล่งสะสมของเชื้อโรคได้ง่ายในสภาพอากาศร้อน

สำหรับอาการของโรคอุจจาระร่วง เริ่มจากอาการถ่ายเหลวเป็นน้ำตั้งแต่ 3 ครั้งต่อวันขึ้นไป อาจมีอาการปวดท้อง คลื่นไส้ อาเจียน มีไข้ และอ่อนเพลีย หากรุนแรงจะมีอาการขาดน้ำ เช่น ปากแห้ง ตาลึก ซึม ปัสสาวะน้อย ซึ่งต้องรีบพบแพทย์ทันที

การดูแลรักษาเบื้องต้นเมื่อมีอาการ (ดูแลที่บ้านได้) คือให้ดื่มสารละลายเกลือแร่ (ORS) บ่อย ๆ เพื่อป้องกันภาวะขาดน้ำ จิบน้ำสะอาด น้ำซุป หรือเครื่องดื่มใส รับประทานอาหารอ่อน ย่อยง่าย เช่น ข้าวต้ม โจ๊ก กล้วย พักผ่อนให้เพียงพอ และสังเกตอาการอย่างใกล้ชิด หลีกเลี่ยงการกินยาหยุดถ่ายหรือยาปฏิชีวนะโดยไม่จำเป็น

หากมีอาการรุนแรง เช่น ถ่ายเหลวเป็นน้ำ 8–10 ครั้งต่อวัน หรือถ่ายเป็นมูกเลือด อาเจียนมาก ดื่มน้ำไม่ได้ หรือมีอาการเหนื่อย อ่อนเพลีย ซึมลง โดยเฉพาะเด็กเล็ก ผู้สูงอายุ และผู้มีโรคประจำตัว ควรรีบพบแพทย์

ยึดหลัก “กินร้อน ช้อนกลาง ล้างมือ” เลือกรับประทานอาหารที่ปรุงสุกใหม่ กรณีอาหารที่ปรุงสุก หากวางไว้ในอุณหภูมิทั่วไปเกิน 2 ชั่วโมง จะมีการเจริญเติบโตของเชื้อโรค เสี่ยงทำให้เกิดอุจจาระร่วงได้ ดังนั้นก่อนนำมากินควรอุ่นร้อนให้ทั่วถึง และหลีกเลี่ยงอาหารดิบหรือสุก ๆ ดิบ ๆ รวมถึงล้างมือก่อนรับประทานอาหารและหลังเข้าห้องน้ำทุกครั้ง

ข้อมูล: กรมควบคุมโรค